::  تبليغات  ::

>> سفارش آگهي

استودیو سی نت

طراحی وب سایت

ساخت فیلم های صنعتی

...........................

021  77 82 96 10

سی نت >> نوشته ها  >> مشاهده متن نوشته ها

به كجا چنين شتابان؟

در حاشيه ي "عيار 14"

پرويز شهبازي با "نفس عميق" تكان شديدي بود در سينماي ايران و نفس عميق اثري بود در ستايش رهاشدگي. اين اتفاق براي پيگيري هميشگي روند فيلمسازي شهبازي كافي بود.

بعد از نفس عميق، شهبازي به نگارش فيلمنامه ي به آهستگي اقدام كرد. به آهستگي مابين دلمشغوليهاي شهبازي معلق است،كه به دلايل متعدد، به هيچ عنوان در بطن خود به آنچه كه مي خواسته باشد نزديك نمي شود و علامت تعجبي را در كارنامه ي او به جاي مي گذارد.

در ادامه، اثر اخير او عيار 14 در فضايي مشابه نفس عميق اما در چند قدمي آن اتفاق افتاده است.

در مقايسه اي كلي، شخصيت محوري عيار14 در تضاد كامل با شخصيتهاي بي تفاوت و معلق نفس عميق نمايش داده مي شود.

اين تضاد در عنوان دو اثر نيز نمود پيدا كرده است. احساس لذت و رهايي لحظه اي از شنيدن «نفس عميق» و ارتباط مستقيم «عيار 14» با عنصري به قدرت طلا، كه در يك چارچوب سنگ شده، به عنوان يكي از متمركزترين نقاط ارزشي در طول حيات انسان معرفي شده و بخش عظيمي از انرژي و تمركز انسان را پيرامون خود به كار گرفته است.

از آن گذشته گزينش آب به عنوان عنصر حياتي روشنايي بخش به عنوان عامل مرگ دونفره ي شخصيتهاي نفس عميق در تقابل با آتش به عنوان عنصري با كاركردي عقوبتي در ايجاد پايان تلخ سرنوشت دونفره شخصيتهاي عيار 14 نيز از كاركردهاي مثال زدني اجزاء اثر به شمار مي روند.

برخلاف فضاي بازيگوشانه ي مطلقا رها شده در عدم استقرار و عدم تمركز كه در نفس عميق به درك لذت مرگ و تصوير ابدي زندگي انجاميده بود، فضاي بسته و خفه كننده عيار 14 سرانجام به نابودي ناخواسته ي دردآوري تن مي دهد.

محل استقرار سرد و يخ زده ي فريد، در نبش يك گذرگاه، بدون اتكاء به ساختمانهاي همجوار به شكل ناامني در معرض است و تصويري نمادين از وضعيت بسته ي بدون حامي او را در ترس از دست رفته گي، به نمايش مي گذارد.

در حاليكه عدم استقرار شخصيتهاي كَنده شده ي نفس عميق پيش از هر چيز به برجسته سازي وضعيت سَبُك و آماده پرواز آنها اشاره داشت.

تصوير داخلي خانه ي محل سكونت فريد تنها در يك نماي آشفته و بهم ريخته و خالي از حضور همسر و فرزند به نمايش گذاشته شده و هيچ اجتماعي از خانواده ي كوچك او در هيچ جاي اثر ديده نمي شود. علاوه براين گفتگوي او و همسرش ناآرام و آلوده به تشويش است.

گريز او از مركز خانوادگي اش پيش از وقوع بحران نيز با گزينش همسري موقتي اتفاق افتاده و زندگي پنهاني اش در اجتماع محدود شهر كوچك محل سكونتش، به خطر هر لحظه ي برملا شدن آغشته است.

در جاي جاي اثر نشانه هايي از عدم تعهد فريد در حفظ ارتباطات انساني اش به چشم مي خورد و قابل توجه است كه او را در پذيرش عقوبت برخورد مسئوليت پذيرانه گذشته خود با قانون، در ترس، نااميدي، بي اتكائي و ناچاري مطلق ميان برف و سرما و وسوسه ي انتقام، در وضعيتي سخت گرفتار مي بينيم.

تمام مسيرهاي او به بيرون از اين وضعيت مسدودند. جاده يا در محاصره يخبندان بوده يا توسط تانكر حاوي بنزين قيچي شده است. بحران پيش آمده براي تانكر بنزين با پتانسيل بالايش در ايجاد خطر، علاوه بر بسته شدن مسير فرار فريد امكان دستيابي به سوخت كافي را در شب حادثه، براي او محدود كرده و به شكل همه جانبه اي موقعيت او را به ناچاري كشيده است.

از آن گذشته اضطراب مراقبت از عنصر گرانبهاي طلا را نيز مي توان به موارد تنش زاي وضعيت مشوش فريد اضافه كرد چنانكه طلا با كاركرد موثر در نمايش منفعت طلبي فريد، بعنوان يكي از دلايل پر اهميت در ايجاد حادثه، در پايان كار او نيز عمل مي كند.

عاقبت فريد و همسفر همدست او در ادامه ي روند تصويرسازي ذهني او از مرگ شكل مي گيرد. مسئله ي ترس از مرگ در مسير فرار از آن، فريد را به تسليم كشيده و مكان استقرار او را به حراج غم انگيزي مي گذارد. يكي از نكات جالب توجه اين معامله، اتفاق آن در اتومبيل در حال حركت فريد است. درحاليكه او با بكارگيري كلمات دقيق تخصصي در حكم يك مالك مستاصل تمام دارايي خود را در وضعيتي اضطراري به رقيب خرده پاي هم صنف خود وامي گذارد.

در ادامه ي ماجرا ، تصوير ذهني فريد كليه ي امكانات لازم را براي گرفتار شدن او در وضعيتي به مراتب بدتر از وضعيت پيش بيني شده توسط خود او، فراهم مي كند و قدرت ذهني او در شكل بخشيدن به سرنوشتش از اراده ي او بزرگتر شده و همسفرش را نيز به كام مرگ ناخواسته مي كشاند.

محمدرضا فروتن شايد براي دومين بار است كه مخاطب را با ارائه روشني از يك شخصيت، غافلگير مي كند. احساس خطر و ناامني شخصيت بر تمام وجود او سايه انداخته و در نمايش وضعيت بدني بسته اش به شكل تحسين برانگيزي نمود پيدا كرده است.

حضور موثر كامبيز ديرباز نيز به عنوان نقش مكمل در شكل بخشي به شخصيتي تنش زا اما بي دردسر، در روند ماجراي درگيري دروني فريد، در حدي قابل قبول است.

در يك جمع بندي كلي عيار 14 آنچنان كه بايد، توقع مخاطبِ نفس عميق ديده را بر نمي آورد و در حدي پائين تر از آنچه انتظار رفته، مي ايستد. هر چند كه شهبازي تمام سعي خود را براي بهتر برداشتن قدم آخرش خرج كرده و شواهد اين موضوع نيز از چشم مخاطب دور نمي ماند.

منبع: سی نت

959

...............................................

لينک مرتبط :

عيار 14 - Ayar 14        >> مشاهده اطلاعات کامل

................................................